ماهیت مالیات علی الحساب چیست؟

نمی دانم تا الان چیزی در مورد مالیات علی الحساب شنیده اید یا خیر ولی باید بگوییم لازم نیست که ترس به دل خود راه دهید. معمولا این نوع مالیات برای مشاغل خاصی است که به صورت پیش پرداخت یا علی الحساب از مودیان اخذ خواهد شد.
مالیات علی الحساب برای آن دست مشاغلی که در حیطه واردات کالا فعالیت دارند، تعریف و اجرایی شده است.
به طور مثال اگر شرکتی یک گوشی موبایل به ارزش 10 میلیون تومان را به کشور وارد کند، باید مبلغ 200 هزار تومان را به عنوان مالیات علی الحساب پرداخت کند. حالا اگر تعداد محصول بالا باشد این رقم در تعداد ضرب خواهد شد و رقم پرداختی مالیات علی الحساب است.
حالا در صورتی که قیمت کالا تغییر کند و یا آپشن های جانبی به کالا اضافه شود و حتی از مواد اولیه به ماده اصلی تبدیل شود، ممکن است میزان مالیات علی الحساب تغییر کند که بعدا از مودی اخذ می شود.

بررسی علی الحساب پرداختنی

روال علی الحساب پرداختنی در گمرک جمهوری اسلامی ایران انجام خواهد شد. کالاها ابتدا مورد بررسی قرار می گیرند و دو درصد از ارزش آن ها به عنوان مالیات از وارد کننده دریافت می شود. تمامی ثبتی ها در سیستم حسابداری گمرک انجام خواهد شد و سپس به سازمان امور مالیاتی کشور ارسال می گردد.
حالا سازمان امور مالیاتی در پنل کاربری شخص وارد کننده کالا که خود در نظام مالیاتی کشور مودی به حساب می آید فعال می گردد.
شخص مودی با ورود به کارپوشه خود در سایت tax.gov.ir می بایست مالیات علی الحساب را پرداخت کند. سازمان امور مالیاتی پس از دریافت مالیات لازم است مراتب را به گمرک اطلاع دهد.

مالیات علی الحساب واردات کالا چیست؟

برای اینکه از تولید داخلی حمایت شود و داخل کشور اشتغال رونق گیرد، سعی بر این است که واردات کالا کمتر صورت گیرد. مگر کالاهای خاص و بسیار ضروری.
در این شرایط سازمان امور مالیاتی کشور از واردات کنندگان کالا مالیات اخذ می نماید.
از کالاهای وارد شده درصدی به عنوان مالیات بر ارزش افزوده اخذ خواهد شد.
هر کالایی که وارد می شود باید روند اداری خود را در گمرک طی نماید.
گمرک برای هر کالا 2 درصد از ارزش آن کالا را دریافت می کند.
این مبالغ 2 درصد با یک دیگر جمع شده و در محاسبه مالیات بر عملکرد نیاز خواهد شد. چنانچه شما مالیات سالیانه را پرداخت نمایید این مبالغ از میزان مالیاتی که می بایست پرداخت کنید کسر خواهد شد.
اما یک شرایط ویژه ای برای شرکت های دارای پروانه بهره برداری در نظر گرفته شده است که این شرکت ها از پرداخت 2 درصد مالیات معاف شده اند.

تفاوت مالیات مقطوع و مالیات علی الحساب چیست؟

در مالیات مقطوع نرخ مشخصی تعیین شده است و فقط یک بار از شخص اخذ می گردد. به طور مثال بعد از تعیین مالیات بر ارث دیگر هیچ مالیات دیگری از وراث اخذ نخواهد شد مگر آنکه املاک دیگری را بعدا معرفی نمایند و یا متوفی حساب تسویه نشده داشته باشد.
یا به طور مثال اگر مودیان از قانون تبصره ماده 100 استفاده کنند مشمول پرداخت مالیات مالیات مقطوع خواهند بود.
مالیات مقطوع حالت پیش پرداخت ندارد و بعد از بررسی لازم توسط ممیزان مالیاتی مبلغی تحت عنوان مالیات مقطوع به مودیان ابلاغ خواهد گردید.
اما مالیات علی الحساب به صورت پیش پرداخت یا پیش قسط و یا پیش دریافت از مودی اخذ خواهد شد.
در حال حاضر این نوع مالیات برای خدمات وارداتی که گمرک مسئول ترخیص آنهاست شناخته می شود. البته ممکن است برای مالیات بر درآمد اشخاص حقیقی و یا حقوقی و یا برای برخی پروژه های پیمانکاری خاص نیز مالیات علی الحساب کاربرد داشته باشد.
در حال حاضر تنها تفاوت مالیات مقطوع و علی الحساب در نوع پرداخت است.
در مالیات علی الحساب امکان دریافت مبلغی دیگر وجود خواهد داشت و مبلغ پیش پرداخت مالیات نهایی نخواهد بود. اما در مالیات مقطوع دیگر مبلغی دریافت نخواهد شد مگر اینکه مودی فرار مالیاتی داشته باشد.

تفاوت مساعده و پیش پرداخت با علی الحساب

این موارد شباهت هایی با یکدیگر دارند اما تفاوت هایی نیز میان این سه مولفه مشاهده می شود. معمولا پیش پرداخت در معاملات کاربرد دارد. به طور مثال پیش پرداخت زمانی از مشتری دریافت می شود که قرار است مواد اولیه ای تهیه شود تا در صورت باطل شدن معامله ضرری به مجری نرسد و یا خسارتی را پرداخت نکند. معمولا در معاملات ساخت و ساز این موارد زیاد مشاهده خواهد شد.
اما علی الحساب مبلغی است که بخشی از دستمزد اصلی محسوب می شود.
مساعده در حقیقت به نوعی علی الحساب بوده که قبل از اجرای طرح، برنامه، پلن و یا اجرای ایده به افرادی که در آن مشغول به فعالیت هستند پرداخت می گردد.
پیش پرداخت یک نوع تعهد بوده و به این دلیل دریافت می گردد تا مبلغ نهایی در طول اجرای پروژه یا فعالیت اخذ گردد. به نوعی برای جلوگیری از عدم پرداخت و پیش گیری از عدم دریافت پول از کارفرما یا مودی کاربرد دارد. مساعده در حقیقت برای تأمین مخارج کارکنان یا طرف معامله به مجری پرداخت می‌ گردد.
به طور مثال کارفرمای پروژه نیاز دارد برای کارگران غذا تهیه کند و یا محل اسکان اجاره نماید. به همین دلیل از مالک یا سرمایه گذار مبلغی به عنوان پیش پرداخت اخذ می نماید.

سوالات متداول

چرا مالیات علی الحساب از مودیان اخذ می شود؟

برای جلوگیری از قاچاق و یا عرضه غیر واقعی کالا و همچنین عدم غیر واقعی نشان دادن قیمت محصولات. به عبارتی حالت کنترل کننده دارد تا مودیان تخطی گری نکنند.

چه نوع کالایی از پرداخت 2 درصد علی الحساب معاف است؟

مطابق با آخرین تغییرات اعلام شده از سوی سازمان امور مالیاتی، به شمش طلای وارداتی 2 درصد مالیات علی الحساب تعلق نخواهد گرفت.
اما شرکت وارد کننده ممکن است مالیات بر درآمد عملکرد سالیانه مشاغل حقیقی و حقوقی را پرداخت نماید.

مبلغ علی الحساب باید چه شرایطی در هنگام پرداخت داشته باشد؟

نباید بیشتر از 70 درصد از قیمت کل تخمین زده شده و یا هزینه اجرای پروژه، طرح به مجری پرداخت گردد و اگر بیشتر از این درصد تعیین شده پرداختی صورت گیرد مسئولیت های عدم رعایت قانون بر عهده کارفرما خواهد بود.